Friday, June 30, 2006
Friday, June 23, 2006
MULAN
Penyanyi Ratu? Pasti kitu nyangkana. Nya..eta oge teu nanaon sih :-) jang meresihan panon, tamba rumeuk
tetenjoan. Tos, tos, ulah kateterasan..Mulan di dieu mah maksud kuring teh ulin di luar imah mun pareng caang bulan. Ti peuting tangtuna oge, da ari
beurang mah euweuh bulan. Momentum nu ngan sabulan sakali teh (caang bulan), kacida pisan ditungguanana ku barudak leutik, sabab poe-poe biasa mah keueung, ma'lum poek meredong, can asup listrik. Biasana kaulinanana teh rupa-rupa. Aya gobag sodor, galah asin, gatrik, ucing-ucingan (di lembur kuring mah disebutna guguikan, teuing naon sababna), jrrd.Rame we pokona mah. Sora barudak pating jerewet, sora blag blig blug nu lulumpatan atawa sora kakawihan nu jadi
bagian tina kaulinan barudak. Upamana wae:Ayang-ayang gung, gung goongna rame,
menak ki Mastanu, nu jadi wadana,
naha maneh kitu, tukang olo-olo,
loba anu giruk, ruket jeung kumpeni,
niat jadi pangkat, katon kagorengan,
ngantos kangjeng dalem, lempa lempi lempong
ngadu pipi jeung nu ompong..
Oray-orayan luar leor mapay sawah
entong ka sawah parena keur sedeng beukah
mending ka leuwi, di leuwi loba nu mandi
saha anu mandi, anu mandina pandeuri..
Bang bang kalima lima gobang bang
bangkong di tengah sawah wah
wahey tukang bajigur gur
guru sakola desa sa, saban poe ngajar jar
jarum paragi ngaput put, putri nu gareulis lis
lisung katinggang halu lu, luhur kapal udara ra
ragrag di Jakarta ta, taun dua rebu bu
buah meungang ngala la, lauk meungang nyobek bek
beker meunang muter ter, terus ka citapen pen
pena gagang kalam lam, lampu eujeung damar mar
mari kueh hoho ho, hotel pamandangan ngan
nganteur anu kawin win, Winta dagang oncom com
comel kanu gelo lo, lodong kosong ngentrung tung
tunggir hayam bikang kang, kangkung meunang meuli li
Lili leungit konci ci, ciak anak hayam!
Slep dur slep dur, mantri mantri maan jedur
tandur tandur, kahijina kaduana
katilu boleh ditangkep!!
Lain budak wungkul nu liar ti peuting dina mangsa caang bulan teh. Kolot oge sarua milu tingrariung jeung papada
kolot. Barudak ngora, rumaja, nyakitu keneh. Masing-masing ngabogaan tujuan sewang-sewangan. Barudak leutik mah geus puguh niatna ge memang hayang ulin. Kolot-kolot mah biasana ngarobrol sakalian ngareureuhkeun awak jeung pikiran bari nyawang kaendahan bulan.Ari rumaja? Biasana mah bobogohan atawa neangan kabogoh! Geus ti
jaman Fir'aun keneh jigana mah, kaendahan bulan teh identik jeung suasana romantis. Tumaninah pisan bobogohan bari nyawang bulan nu ngempray, biasana rada misahkeun maneh ti nu sejen, diuk pagegeye bari haharewosan, bisi kadenge ku batur. Riweuh atuh mun heg kadenge ku batur, hayoh deuih hayang pipilueun romantis, pan matak barabe!Mun dilenyepan, kabeh oge eta teh mangrupa cara sosialisasi tradisional ala lembur. Paling henteu, sabulan sakali
mah urang lembur - teu budak teu kolot - pasti guyub ngalakukeun prosesi mulan. Euweuh nu ngeprik, teu kudu dititah ku RT atawa Tua Kampung, sarerea pipilueun ilubiung kalawan sukarela.Ngan hanjakal, naon nu ku kuring digambarkeun di luhur teh kabeh oge ngan saukur panineungan. Ti barang listrik
asup ka kampung-kampung, tradisi mulan lambat laun ngiles, leungit tanpa lebih, ilang tanpa karana. Caang bulan geus lain moment anu dianti-anti deui. Kaendahan cahaya bulan kasilih ku marakbakna lampu neon, anu bisa dihurungkeun sakahayang, teu kudu nungguan caang bulan. Caang bulan geus leungit dangiang, leungiteun kaendahanana.Bulan alum di langit pasundan, cuang cieung sorangan euweuh nu malire.
Dina implengan, hawar-hawar kadenge keneh kakawihan barudak baheula: Bulantok, bulantok, bulan sagede batok....Thursday, June 22, 2006
Alesan Kuring Nulis Dina Blog
Wednesday, June 21, 2006
FENOMENA THE BEATLES
Nincak SD, kitu lah kelas 5-an, mun teu salah, harita teh jaman-jamanna Ebiet G Ade mimiti sohor, lanceuk kuring mindeng pisan nyetel kaset The Beatles. Teu beurang teu peuting eta teh. Daek teu daek kuring oge milu ngadengekeun. Teu ngadengekeun kumaha atuh, da kadenge.
Tina mindeng ngadenge, lila-lila jadi resep. Kabeneran sok diajar ngagitar ku lanceuk. Laguna pasti lagu The Beatles. Inget keneh, lagu The Beatles nu mimiti pisan bisa gitarna teh lagu Love Me Do. Unggal ngagitar laguna angger, da puguh kakara eta-etana nu bisa.
Asup SMP mimiti ben-benan (nge-band). Mun aya acara di sakola kuring pasti mawakeun lagu The Beatles. Laguna ge geus nambahan. Kelas dua SMP geus bisa lagu Ticket ti Ride. Heuheuh..gaya lah, asa pang akangna we!
SMA, kuliah, beuki maceuh. Mung teu kasengker ku teu boga duit mah jigana geus jadi kolektor. Ngan hanjakal, nya kitu tea, teu gaduh cicis! Jadi sakumaha resepna oge, wayahna saaya-aya. Ngan nu jelas, perbendaharaan lagu beuki loba, kurang leuwih 150 lagu mah apal cangkem.
Kungsi sok maen di kafe-kafe di Bandung. Pernah oge dikontrak di TD's Cafe (Hotel Preanger) Bandung. Malah ampir dikontrak di New York Cafe bogana Subronto Laras di Jakarta, hanjakal teu jadi, gara-gara personnel band aya nu indit gawe ka Surabaya.
Nu weleh teu kaharti, naha kuring nu hirup di jaman The Beatles geus bubar, bisa sakitu muhitna? Nyaho ge henteu basa maranehna keur meujeuhna sohor teh. Kuring mah ngan nyaho dongengna wungkul. Nu leuwih hemeng mah, loba penggemar The Beatles ayeuna nu umurna masih wewelasan (di Bandung & Jakarta ayeuna aya penggemar The Beatles nu sakolana masih keneh SMP!).
Mungguh sareat mah asa pamohalan jelema nu teu ngajamanan bisa resep ka musisi nu sohorna teh puluhan taun ka tukang. Tapi da geuning kitu kanyataanana, malah kaalaman pisan ku kuring. Ceuk para ahli perbitelan, aya sababaraha hal anu bisa ngajelaskeun fenomena ieu, diantarana:
Kahiji, lagu-lagu the Beatles henteu rumit, henteu matak kerung nu ngadenge, sederhana, tur babari diapalkeunana.
Kadua, temana loba anu diangkat tina kahirupan sapopoe, nepi ka loba nu ngarasa 'terwakili'
Katilu, ceuk Jelly Tobing mah lagu-lagu The Beatles ngandung tilu unsur utama: Love, Peace and Freedom (Cinta, Katengtreman jeung Kabebasan). Ieu tilu unsur teh ngarupakeun tema universal anu bisa dilarapkeun di mana bae.
Kaopat, ceuk kuring ieu mah, lian ti anu geus disebutan di luhur, harmonisasi vokal jadi unsur nu ngajadikeun kuring kataji. Asa ni'mat teh lamun mawakeun lagu The Beatles jeung barudak band, aya sora hiji, dua, tilu (sora maung mah henteu..). Jigana, kurang leuwih saperti lamun urang ngadengekeun lagu-lagu Koes Plus. Tah raosna teh cek kuring mah mirip-mirip kitu..
Fenomena The Beatles lain ngan ukur ngagalaksak dina widang musik. Gejala Beatlemania ngarambah kana widang kahirupan sapopoe. Model potongan buuk upamana. Indung kuring wae nu sabenerna lain penggemar The Beatles, pan nyaho istilah di-betel alias moptop alias potongan buuk poni ala The Beatles. Padahal cicing di kampung, di nagara nu jauhna ratusan rebu kilometer ti lemburna The Beatles. Potongan buuk ieu teh jadi mode nu nerekab ka sakuliah dunya.
***
Mun pareng mukaan internet, nepi ka ayeuna, loba pisan band anu husus mawakeun lagu-lagu The Beatles. Di Australia aya The Rutles. Di Swedia ya Liverpool. Di Chicago aya American English jsb. Kumaha ari di Indonesia? Sami mawon. Loba kacida. Di Jakarta aya Bharata Band, G-Pluck. Di Bandung aya Mat Bitel, Silver Beat, Old Crack jrrd. Di Jogja aya Blangkon. Ieu mah sakadar conto. Mun panasaran hayang leuwih kumplit soal The Beatles, kantun muka internet. Balatak. Ngarah gampang, bisa dimimitian ti dieu. Wilujeng nga-bitel!!
Tuesday, June 20, 2006
TELEPON "KEUPEUL"
SESENYUMAN
1. Loba nu ngarasa turun gengsi lamun nyarita ku basa Sunda. Kadang-kadang kolotna mah komunikasi make basa Sunda, tapi anak-anakna teu dipapatahan nyarita make basa Sunda. Duka ku naon tah. Naha ieu teh alatan handap asorna urang Sunda, nepi ka lila-lila nimbulkeun perasaan rendah diri (inferiority complex) lamun geus adu hareupan jeung seler sejen? Atawa aya deui sabab lian ti eta?
2. Lamun ditengetan, beuki luhur strata sosial (baca: beuki beunghar) urang Sunda, beuki gede kamungkinan ngagunakeun basa non-Sunda (biasana basa Indonesia) dina gunem catur sapopoe di lingkungan kulawargana. Tangtu teu kabeh, tapi kalolobaanana saperti kitu.
3. Akulturasi jeung seler sejen, utamana di kota gede anu notabene lain urang Sunda wungkul, nimbulkeun masalah komunikasi upama urang maksa ngagunakeun basa Sunda. Jalan tengahna, nya ngagunakeun basa Indonesia. Lila-lila, mungkin wae teu ngahaja, basa Indonesia lain ngan ukur dipake komunikasi jeung seler sejen, tapi oge jeung sasama urang Sunda.
4. Kurangna jam pelajaran basa Sunda di sakola, padahal lingkungan keluarga jeung masarakat (Sunda) geus teu kondusif deui dina ngahangkeutkeun kamampuh ngagunakeun basa Sunda.
5. Kurangna guru-guru di tingkat pendidikan dasar jeung menengah anu bener-bener ngawasa basa Sunda.
Lima poin ieu, kabehanana oge ngan ukur opini, lain hasil panalungtikan nu nyosok jero, tapi hasil nengetan sabengbatan anu tangtu bae bisa bener bisa salah, rumasa lain pakar basa Sunda. Anggap we ieu mah katineung ti pituin urang Sunda, nu digedekeun di lingkungan Sunda, sok sanajan lain lulusan sastra Sunda.
"Eh, tau nggak, si Zaky itu orangnya bodor yah?"
"Heeh, gue juga juga kalo ngobrol 'ma dia pasti 'sesenyuman' terus, abis ngocol banget sih," baturna ngahaminan.
"Tapi udah pada tau blom? Gue kemaren dianterin si Zaky," budak awewe nu rada centil mairan.
"Sumpe lo? Dianterin sampe rumah?" Budak geulis nu make kacamata jiga nu panasaran.
"Nggak, dianterin 'semet' gang. Mobilnya kan 'gak bisa masuk," si centil nembalan bari uman imen.
E-BOOK
Ngaranna ge abad informasi. Pagaliwotana rupa-rupa beja, naha dina wangun tulisan, gambar atawa sora geus teu bisa dibendung. Ku kamajuan teknologi, buku nu beredar teh sihoreng lain ngan ukur buku biasa anu bahanna tina keretas. Aya oge buku anu disebut e-book pondokna tina electronic book alias buku elektronik atawa buku digital. Ieu mah memang lain buku nu bisa dijingjing kamana-mana (kecuali dina laptop, disket, flash disk, CD, PDA, atawa media elektronik sejenna), sabab saenyana ngan ukur mangrupa data elektronik. Macana oge make media husus, diantarana komputer (bisa PC/laptop) atawa PDA. Lian ti eta, jenis e-book oge rupa-rupa, gumantung kana software nu dipake nyieunna. Aya nu bentukna .exe, chm, .pdf, .pdb, .lit, jeung sajabana. Lamun file e-book teh bentukna .exe, pasti bisa dibaca dina komputer mana wae, asal make operating system Windows. Tinggal klik, langsung bisa dibaca dina layar. Tapi lian ti eta mah biasana kudu make software husus, upamana Adobe Reader, Palm/PDB Reader, Microsoft Reader jsb.
Beda jeung file MS Word, upamana, ebook mah bisa di-protect sangkan teu bisa diutak-atik ku nu maca, bari tetep bisa dibaca. Ieu teh lantaran ebook dijieunna make software husus. Jadi kaaslian naskah kajamin, leuwih aman ti batan buku konvensional (buku tina keretas). Ampir sagala widang bisa dipidangkeun dina wangun ebook. Teknologi, budaya, pulitik, ekonomi, sosial, nepi ka hiburan (upamana bae novel atawa carpon), bisa - jeung geus kacida lobana - nu dijieun dina wangun ebook. Ebook, minangka salah sahiji bentuk atawa sarana nyebarna elmu jeung informasi, geus jadi kabutuhan, utamana pikeun nu geus wanoh jeung dunya internet. Kondisi saperti kieu teh nyababkeun sawatara penerbit buku konvensional, utamana di nagara-nagara maju, ngarasa hariwang. Maranehanana ngarasa sieun karebut alas.


